Blok zinciri nedir, nasıl çalışır?

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

Dijital para birimi Bitcoin yedi yıldır hayatımızda. Kimileri onu internetin karanlık köşelerindeki yasadışı ticaretin para birimi olarak görüyor. Kimilerine göreyse geleceğin para birimi. Günde 250 bin dolarlık işlem hacmi olan Bitcoin’in yaklaşık 5 milyar dolarlık bir pazar olduğu tahmin ediliyor. Aslında Bitcoin tek dijital para birimi değil. Litecoin, Darkcoin, Peercoin, Primecoin gibi 120’nin üstünde dijital para birimi bulunuyor. Bu para birimlerini ayakta tutan ve bu kadar güçlü kılan şeyse ardındaki devrimsel teknoloji ‘Blockchain’. (Türkçesi Blok zinciri)

bitcoin

Cebinizdeki parayı değerli kılan şey nedir, hiç düşündünüz mü? Her gün cebimizde taşıdığımız bu kağıt parçalarının aslında reel hiçbir değeri yok. Parayı değerli kılan şey, onun finans kuruluşlarındaki karşılığı ve paranın bir değeri olduğuna dair toplu inancımız.

Cebimizdeki paraların hesabı ve bunların defter kaydı küresel ölçekte finans kuruluşları tarafından tutuluyor. Paranın yönetimi ve güvencesi hem mikro hemde küresel ölçekte merkezi finansal kuruluşları tarafından sağlanıyor. Hal böyle olunca gelir kontrolü ve bunun güvenliği merkezi sistemde toplanmış oluyor. Bu durumun ne gibi bir sakıncası olacak ki diye düşünebilirsiniz. Lakin, maalesef dünya nüfusunun ciddi bir çoğunluğun bankalara erişimi yok. 2015 verilerine göre dünyada 2 milyardan fazla yetişkinin banka hesabı yok. Haliyle bu insanlar için para transferi de büyük sorun. Bankada hesabı olan ciddi bir çoğunluğun da yüklü banka komisyonlarını karşılayacak maddi imkânı bulunmuyor.

Aşağıdaki video blockchain nedir, nasıl çalışır sorusuna oldukça yalın bir şekilde cevap veriyor.

Blok zinciri (blockchain) nedir?

Blockchain teknolojisi, günümüzde dünyanın gelir gider defterini tutan merkezi finansal kuruluşlar yerine, dağıtık olarak bağımsız yapıda herkesin rahatça görebileceği bir hale getiriyor. Yani gelir gider defterinin sayısız kopyasını oluşturuyor ve bunu dağıtık yapıda herkesin kontrolüne açık tutuyor. Bu dağıtık yapıdaki açık defterler herhangi bir yerde işlem yapıldığında eş zamanlı olarak güncelleniyor. Bunu da son derece gelişmiş bir kriptoloji teknolojisiyle gerçekleştiriyor. Bu sistem dahilinde dijital cüzdanı olan herkesin kriptolanmış benzersiz bir id’si oluyor. Tüm para transferlerini herkes görebiliyor. Hesaplar arasında seyahat eden dijital paranın daha önce hangi hesaplarda dolaştığı bilgisi de elinizde oluyor. Lakin hesap sahiplerinin gerçek kimlik bilgilerini güvenlik sebebiyle göremiyorsunuz. Bu hesapları sadece benzersiz id numaraları olarak görebiliyorsunuz. Bu durum beraberinde birçok avantajı da getiriyor. Her şeyden öte paranın merkezi kuruluşların tekelinde olması engellenmiş oluyor. Bu şekilde yüksek banka işlem komisyon oranları sorununu ve bankalara erişim derdi çözülmüş oluyor.

Blockchain ağındaki finans kayıtlarını tutanlara ‘miner’ yani madenci deniyor. Blockchain ağında yeni bir dijital para transferi olduğunda, bunu djital defter kayıtlarına geçirmek için madenciler arasında kıyasıya bir mücadele gözleniyor. Madenciler, blockchain ağında yayınlanan çözülmesi çok zor matematiksel problemleri çözmek için birbiriyle yarışıyor. Soruyu ilk çözen madenci, defter kaydını işliyor ve ağdaki diğer defterlere de bu bilgiyi eş zamanlı olarak gönderiyor. Bu işlemi yapan madenciye sistem belli bir oranda dijital para basıp veriyor. Bu zor problemleri çözebilmek için çok güçlü süper bilgisayarlar kullanıldığını da ekleyelim.

Don Tapescott’un aşağıdaki TED konuşması Blockchain teknolojisinin vaadettiği geleceği anlamak açısından oldukça önemli.

Blok zinciri neden bu kadar önemli?

Araştırma şirketi Gartner, her yıl gelişen teknolojilerin yaşam döngüsünü analiz ettiği, Hype Cycle for Emerging Technologies adında bir rapor yayınlıyor. Geçtiğimiz ay bu raporun 2016 edisyonunu yayınladı.  

Dünyayı değiştiren teknolojilerin doğumundan platoya beş aşamadan geçtiğini modelinde açıklayan Gartner’a göre ‘Blockchain’ beklentilerin tepe noktası yaptığı ‘Peak of Inflated Expectations’ aşamasına gelmiş durumunda. Geçtiğimiz yıl blok zinciri teknolojilerine 1 Milyar dolar yatırım yapılmış. Gartner’a göre 5 ya da 10 yıl içinde ‘Blockchain’ günümüzde sosyal medya ya da cep telefonları gibi halka mal olmuş bir teknoloji olacak.

Gartner'ın gelişen teknolojilerin yaşam döngüsü modeli 2016 edisyonu
Gartner’ın gelişen teknolojilerin yaşam döngüsü modeli 2016 edisyonu

 

Size nasıl yardımcı olabiliriz?

Kurumunuzun ya da müşterilerinizin dijital dönüşümünü gerçekleştirmek mi istiyorsunuz? Bilgi teknolojileri alanında sunduğumuz uçtan uca çözümlerimiz ve konusunda uzman dönüşüm danışmanlarımızla birlikte sizinle çalışmaya hazırız. Bize aşağıdaki form alanından ulaşabilirsiniz.

Sosyal medyadan takipleşiyor muyuz?

Dijital dönüşüm hikâyelerinden, araştırmalardan ve bizden haberdar olmak için sosyal medya hesaplarımızı takip edin.

Twitter: https://twitter.com/FujitsuTurkey

Linkedin: https://www.linkedin.com/company/fujitsu-turkey

Facebook: https://www.facebook.com/FujitsuTurkey/

Twitter

Fujitsu Türkiye's Twitter avatar
Fujitsu Türkiye
@FujitsuTurkey

Fujitsu, araç trafiğini ve park yerini izlemek için yapay zeka teknolojisini nasıl kullanıyor?… twitter.com/i/web/status/940869074107629568

Fujitsu Türkiye's Twitter avatar
Fujitsu Türkiye
@FujitsuTurkey

Dünyanın en küçük tam teşekküllü sunucusu Fujitsu PRIMERGY TX1320 M3 ile tanıştınız mı? bit.ly/2nWMaUz t.co/GC20EzhT9P

Tweet Media
Fujitsu Türkiye's Twitter avatar
Fujitsu Türkiye
@FujitsuTurkey

Fujitsu yapay zeka ile şehirlerin güvenliğini nasıl sağlıyor? bit.ly/2B8gPTx t.co/HhJmndJZy0

Tweet Media
Fujitsu Türkiye's Twitter avatar
Fujitsu Türkiye
@FujitsuTurkey

[Blog yazısı 🇹🇷] Dijital çağda inovasyonun 3 temel unsuru. bit.ly/2AOC9gU

Fujitsu Türkiye's Twitter avatar
Fujitsu Türkiye
@FujitsuTurkey

[Blog post 🇹🇷] Geleceğimize yön verecek 3 mega teknolojik trend bit.ly/2BQl6cl t.co/HrWa0YfNl0

Tweet Media
Show Buttons
Hide Buttons